Cẩm Nang Chim Vành Khuyên Từ A-Z Bởi Nghệ Nhân Chim Cảnh
Chim Vành Khuyên được biết tới là một trong những loài chim cảnh được ưa thích nhất hiện nay bởi tập tính nhảy nhót cũng như giọng líu vô cùng điệu nghệ. Ngoài môi trường tự nhiên thì thức ăn chủ yếu của chim Vành Khuyên là sâu bọ, quả chín và mật của hoa rừng.
Tuy nhiên sau khi loài chim này được thuần hóa và nuôi nhốt trong lồng thì tập tính đó cũng như điều kiện sống sẽ bị thay đổi, nếu như chúng ta không nắm chắc được các kỹ thuật nuôi chim Vành Khuyên rất có thể sẽ làm chim chết hoặc ốm yếu hay không chịu hót.
Bài viết dưới đây hãy cùng Cửa hàng Chim Cảnh và phụ kiện Thúy Tuấn đi tìm hiểu về loài chim vành khuyên cách nuôi và chăm sóc loài chim cảnh này nhé!
Chào các nghệ nhân, Vành Khuyên (đặc biệt là dòng Khuyên Nhật) vốn nổi tiếng là dòng chim "khó tính, khó chơi" nhưng một khi đã líu thì mê mẩn lòng người. Bài viết này không chỉ là lý thuyết suông, mà là kết tinh từ 26 năm trong ngành chim cảnh của tôi dành riêng cho bạn.
Tổng Quan Chim Vành Khuyên: Nhật Ký Thực Chiến Từ A-Z Của Nghệ Nhân 26 Năm Kinh Nghiệm
1. Nguồn gốc chim vành khuyên
Vành khuyên Nhật Bản thường nuôi ở Việt Nam (tên khoa học: Zosterops japonicus) là một loài chim thuộc họ Vành khuyên (Zosteropidae). Trong giới chơi chim bản địa, loài này còn có một cái tên rất hay là "Mejiro" (trong tiếng Nhật có nghĩa là "mắt trắng") – đúng như đặc điểm bộ họa mắt kinh điển của chúng.
Nơi sống của giống Mejiro này trải dài khắp khu vực Đông Á, bao gồm Nhật Bản, Trung Quốc, bán đảo Triều Tiên, Đài Loan, Philippines và đặc biệt là hệ sinh thái rừng núi tại Việt Nam. Nhờ sở hữu giọng líu lắt léo và vẻ ngoài thanh thoát, chúng đã được du nhập vào many quốc gia trên thế giới vừa để làm chim cảnh, vừa đóng vai trò thiên địch kiểm soát các loài côn trùng gây hại cho nông nghiệp.

2. Đặc điểm nổi bật chim vành khuyên
Chim Vành Khuуên thích sống ở những môi trường sống ồn ào nhộn nhịp. Nơi có nhiều cây cao cổ thụ vì vậy chúng ta có thể dễ dàng bắt gặp chúng ở rất nhiều nơi. Nhiều nhất là ở khu vực Bắc Trung Bộ hay Nam Trung Bộ và cả ở Trung Bộ.
Nếu so sánh kích thước với nhiều loài chim khác thì có thể thấy loài Vành Khuyên được xem là loài chim có kích thước khá nhỏ bé, thon gọn và chúng rất nhanh nhẹn. Giọng hót của Vành Khuyên không lanh lảnh như họa mi mà ngược lại rất nhẹ nhàng và dễ nghe. Thậm chí Vành Khuyên còn có khả năng bắt chước giọng hót của một số loài chim khác. Đây cũng chính là lý do mà many người chơi chim cảnh tại nước ta rất thích loài chim này.

Có một điểm rất đặc biệt mà có thể rất ít người yêu thích chim biết đó là chúng còn rất thích hút mật của loài hoa trạng nguyên. Chính vì vậy nếu như ở nơi nào có nhiều hoa trạng nguyên thì mọi người sẽ thấy ở đó sẽ tập trung rất nhiều chú chim Vành Khuyên.
Ngoại hình
Vành Khuyên sở hữu một vóc dáng vô cùng nhỏ nhắn, nhanh nhẹn với chiếc mỏ vàng thanh mảnh. Điểm nhận diện thương hiệu của chúng chính là dải lông mịn màu trắng muốt kết thành một vòng tròn bao quanh mắt (thường gọi là họa mắt). Trong giới chơi chim cảnh hiện nay, dựa vào sắc tố lông, người ta chia làm hai dòng chính:
- Vành Khuyên lông vàng (Thường sống ở miền Nam): Dòng này sở hữu bộ lông sắc vàng óng ả nổi bật. Về đặc tính, khuyên vàng thường có tính tình hiền lành, độ hoạt bát và tần suất nhảy cầu vừa phải. Chúng là cư dân bản địa của những vùng có khí hậu ấm áp phía Nam.

- Vành Khuyên lông xanh (Thường sống miền Bắc): Mang bộ lông màu xanh lá cây đặc trưng (xanh lý hoặc xanh ô liu). Dòng này đặc biệt linh hoạt, nhanh nhẹn, có thể trạng khỏe khoắn và sở hữu chất giọng líu lắt léo, đa dạng hơn. Đó là lý do vì sao đại đa số anh em nghệ nhân chơi giàn đấu thường ưu chuộng dòng khuyên xanh miền Bắc này.

Nhìn tổng thể, đa số các giống chim Vành Khuyên tiêu chuẩn đều có phần đuôi và cánh khá ngắn, chiều dài cơ thể từ mỏ đến chóp đuôi chỉ vỏn vẹn khoảng 10cm. Đổi lại, chúng có đôi chân mảnh khảnh nhưng cực kỳ gân guốc, bàn chân có 3 ngón trước 1 ngón sau giúp tăng khả năng leo trèo, bám chặt vào nan lồng hoặc cành cây khi sàn cầu, đấu giàn.
Tuổi thọ
Trong môi trường tự nhiên, tuổi thọ trung bình của chim Vành Khuyên dao động từ 4 đến 7 năm do phải đối mặt với thiên địch và thời tiết. Tuy nhiên, nếu rơi vào tay các nghệ nhân có chế độ chăm sóc khoa học, cung cấp đủ chất dinh dưỡng và phòng bệnh tốt, một chú khuyên hoàn toàn có thể thọ tới 10 năm, trở thành những "lão tướng" dạn dày sương gió.

Tập tính sinh sản
Mùa sinh sản của loài chim Vành Khuyên thường bắt đầu từ tháng 3 và kéo dài đến hết tháng 7 hàng năm (trùng với mùa côn trùng và hoa quả phát triển mạnh). Khi vào mùa, chim trống và chim mái sẽ ghép đôi, cùng nhau tha rác tìm những chạc cây kín đáo để dệt tổ.
Mỗi lứa, chim mái thường đẻ từ 2 đến 4 quả trứng màu xanh nhạt hoặc trắng. Trải qua quá trình ấp trứng nghiêm ngặt từ 14 đến 15 ngày, trứng sẽ nở thành chim non (khuyên ổ). Trong suốt giai đoạn này, chim trống đóng vai trò là "trụ cột gia đình", chịu trách nhiệm săn lùng mồi tươi (sâu, cào cào non) để nuôi chim mái và chim non, trong khi chim mái tập trung ấp ủ và bảo vệ tổ.
Cách phân biệt chim Vành Khuyên trống và mái chính xác
Phân biệt trống mái (phân định giới tính) là bài học vỡ lòng nhưng lại cực khó với anh em mới chơi khuyên mộc. Nếu chỉ nhìn lướt qua ngoại hình, bạn có thể dựa vào quy luật sắc tố:
| Đặc điểm | Chim Vành Khuyên Trống | Chim Vành Khuyên Mái |
|---|---|---|
| Màu lông đầu | Có sắc lông ánh vàng rực rỡ, sáng sủa. | Màu lông tối, xỉn và nhạt sắc hơn. |
| Màu lông lưng | Xanh rực, sắc nét, độ tương phản cao. | Xanh xám hoặc xanh nhạt ngả tối. |
- Bạn nên chọn lựa những chú chim Vành Khuyên có mỏ to, vàng, bộ hàm sâu và sở hữu bộ lông mỏng,... Bởi đó là những chú chim Vành Khuyên có giọng hót tốt, linh hoạt nhạy bén và nhanh nhẹn.
- Tiếp đó, bạn hãy lựa chọn những chú chim Vành Khuyên có phần đầu to, mắt tròn và nhìn hướng lên phía trên. Đó là những chú chim Vành Khuyên khỏe mạnh không bị yếu ớt thể chất.
3. Cách nuôi và chăm sóc chim vành khuyên căng lửa
Nuôi Khuyên khó nhất ở chữ "Lửa". Để một chú khuyên mộc nhanh lên lửa và giữ được độ líu bền bỉ khi lên giàn, anh em bắt buộc phải tuân thủ một chế độ chăm sóc mô phỏng tự nhiên một cách nghiêm ngặt. Sự kết hợp hoàn hảo giữa dinh dưỡng vàng, chế độ tắm táp khoa học và nghệ thuật dãi dượt chính là chìa khóa mở băng cho bản năng chiến binh của chú chim.

Chế độ dinh dưỡng
Dinh dưỡng là cái gốc của bộ lông và thể trạng. Chim có khỏe, có căng thì mới có lực để líu.
– Chế độ ăn uống dành cho chim Vành Khuyên khá lành mạnh, chủ yếu là đậu xanh hay các loại trái cây và rau củ quen thuộc như: cam, chuối, dưa leo, cà chua,… hoặc bổ xung thêm cào cào con.
– Bạn chỉ cần dầm nhuyễn các loại thức ăn ở phía trên rồi trộn cùng cám cho chim ăn là được.
- Nên lựa chọn thức ăn cám có tỷ lệ trứng cao ( dòng cám đậu xanh) để giúp chim Vành Khuyên có sức khỏe tốt nhất.
- Nên lựa chọn các hoa quả có màu sắc sặc sỡ như đu đủ chín, táo hoặc cà rốt hấp mềm sẽ giúp chim có màu lông tuyệt vời hơn.
- Vào thời điểm này người chơi chim cũng cần phải tăng cường cho chim Vành Khuyên tắm nắng và tắm nước tăng lên mức 3-5 lần/ tuần.
Hãy duy trì một thương hiệu cám dưỡng ổn định, hợp với đường ruột của chim. Tuyệt đối không thay đổi cám đột ngột làm chim bị sốc dẫn đến suy chim, đi ỉa phân nát. Đặc biệt, tránh lạm dụng cám kích lửa quá đà. Cám kích nồng độ đạm và chất nóng quá cao sẽ đốt cháy giai đoạn, khiến chim bị bó lông, rụng lông trái mùa và phá hủy hoàn toàn thể trạng bền vững.
Bổ sung đều đặn cào cào non, châu chấu cốm hoặc sâu quy tươi. Mồi tươi cung cấp lượng protein sạch, dễ tiêu hóa, giúp chim sung mãn và kích thích các hormone hưng phấn để phát triển tiếng líu.
Chuối mốc (chuối tây chín cuốc) hoặc táo là những vị cứu tinh mát ruột. Chúng bổ sung vitamin, khoáng chất giúp chim giải nhiệt cám nóng, siết cơ và giữ ngọn lửa đấu giàn luôn âm ỉ bền bỉ, không bị bốc hỏa rồi sập nguồn.
Cám Chim Chính Hãng, Đủ Loại Cho Chim Cảnh Giá Tốt
Cung cấp đầy đủ dinh dưỡng, giúp chim khỏe mạnh, căng lửa bền vững và có sắc lông bóng mượt.
Chế độ sinh hoạt
Chim có cám tốt mà nuôi nhốt tù túng thì cũng chỉ là chim tù. Muốn chim có bản lĩnh thi đấu, anh em phải nghiêm túc thực hiện lịch trình sinh hoạt sau:
- ☀️ Tắm nắng và tắm nước khoa học: Mỗi ngày, hãy cho khuyên tắm nắng sớm vào khung giờ vàng (từ 7h - 8h sáng) trong khoảng 15-20 phút. Ánh nắng sớm giúp chim tổng hợp vitamin D, hấp thụ canxi giúp xương chân gân guốc. Kết hợp với việc cho tắm nước cách ngày trong lồng tắm riêng biệt để chim rỉa lông, loại bỏ lông bụi, giúp bộ lông bó gọn, ôm sát mình.
- 🏡 Vị trí treo lồng: Khi ở nhà nghỉ dưỡng, hãy treo lồng ở những nơi yên tĩnh, thoáng đãng và có ánh sáng tự nhiên để chim ổn định tâm lý. Tuyệt đối tránh xa các khu vực có gió lùa độc hoặc những góc tối tăm, khuất tầm nhìn dễ bị mèo, chuột hay thằn lằn quấy phá làm chim bị giật mình, bể họa.
- ⚔️ Chiến thuật dượt dãi "Đi từng bước nhỏ": Khi chim bắt đầu có biểu hiện đi chuyện to và bắn líu ngắn ở nhà, hãy mang chim đi dượt dãi tại các cội chim hoặc quán cà phê chim từ 2-3 lần/tuần.
⚠️ Lưu ý cốt tử từ nghệ nhân: Lúc mới mang ra cội, hãy treo chim ở vòng ngoài cùng, chọn những vị trí cạnh những chú chim thuần có giọng vừa phải để chim tập làm quen không khí giàn và tự tin hót đấu. Tuyệt đối không được kè lồng trực tiếp với những con chim quá dữ, chim thuộc cốt già giàn ngay từ đầu. Áp lực từ những cú líu đè của chim già sẽ làm chú khuyên mộc của bạn bị hoảng, "rót" lửa và có thể bị câm tiếng rất lâu.
Để có thể ѕở hữu một ᴄhú ᴄhim Vành khuуên ᴄó giọng hót haу ᴠà tinh thần thi đấu tốt thì ᴄhúng ta ᴄần lựa ᴄhọn những ᴄhú ᴄhim ᴄó tố ᴄhất tốt cũng như có chế độ chăm sóc và cách nuôi bài bản.
Quy trình tắm rửa cho chim Khuyên chuẩn nghệ nhân
Tắm nước không chỉ đơn thuần là làm sạch bụi bẩn, phấn lông mà còn là cách giúp chú chim giải tỏa ức chế từ cám nóng, kích thích hành vi rỉa lông để đưa các sợi lông vào phom gọn gàng nhất (ôm lông). Một chú chim có bộ lông xù xì, "bù lông" sẽ không bao giờ có thể căng lửa để hót đấu.

Hãy áp dụng quy trình 4 bước thực chiến "nghiêm ngặt" dưới đây để luyện cho chim mộc dạn dĩ với lồng tắm và tuyệt đối không bị bể:
Sử dụng lồng tắm chuyên dụng dành riêng cho Vành Khuyên (bằng inox hoặc nhựa chịu lực cao cấp) có khay đựng nước nông. Mực nước cốt tử chỉ sâu khoảng 2 - 3 cm. Tuyệt đối không đổ quá sâu vì khuyên là dòng chim nhỏ, nước sâu dễ khiến chim bị ngợp, hoảng loạn và cạch tắm suốt đời. Nước tắm phải hoàn toàn sạch sẽ, có thể pha thêm vài hạt muối hột hoặc vài giọt dung dịch tắm chim chuyên dụng để diệt rận mạt.
Đặt cửa lồng tắm áp sát, khớp hoàn toàn với cửa lồng nuôi chính, sau đó nhẹ nhàng rút chốt mở cả hai cửa. Mẹo trị chim nhát: Nếu chú khuyên mộc chưa quen qua lồng tắm, anh em dùng một tấm bìa carton hoặc áo lồng che bớt không gian lồng nuôi lại, chỉ để ánh sáng hắt vào phía lồng tắm. Theo bản năng hướng sáng, chim sẽ tự động phóng sang lồng tắm mà không cần dùng tay đuổi hay dọa nạt.
Khi chim đã sang lồng tắm, hãy lùi ra xa và để chim tự do vùng vẫy, vẩy nước và rỉa lông theo bản năng natural vốn có. Anh em tuyệt đối không đứng quá gần, không nhìn chằm chằm, không khua tay hay dùng bình xịt phun nước trực tiếp vào mình chim khi chúng chưa sẵn sàng. Việc này dễ làm chim bị giật mình, hoảng sợ dẫn đến tật lỗi sinh ra sợ nước.
Quan sát thấy chim đã tắm xong (lông bết ướt sũng và bắt đầu đứng rỉa lông trên cầu tắm, không xuống nước nữa), anh em nhẹ nhàng lùa chim trở lại lồng nuôi chính rồi đóng cửa lồng. Mang lồng nuôi treo ra vị trí thoáng gió, có ánh nắng nhẹ (nắng xiên tán cây hoặc nắng chiều muộn) để chim tự rỉa lông, hong khô cơ thể. Khi bộ lông khô ráo hoàn toàn cũng là lúc chim sẽ ôm lông, cơ thể nhẹ nhàng và bắt đầu ríu ran chuyện to rồi bắn líu mạnh mẽ.
4. Kinh nghiệm chọn lồng chim Khuyên
Lồng nuôi đối với Vành Khuyên không chỉ là nơi ở, mà là "thánh đường" quyết định trực tiếp đến phom dáng, bộ lông và tâm lý thi đấu của chim. Vì khuyên là dòng chim size nhỏ, cực kỳ hiếu động và có tần suất nhảy sàn liên tục, việc chọn sai kích thước lồng hoặc khoảng cách nan có thể dẫn đến những tai nạn đáng tiếc như kẹt đầu, gãy lông đuôi hay sứt mỏ.
Kích thước lý tưởng nhất cho một chiếc lồng nuôi Khuyên là có đường kính từ 30 đến 40 cm với chiều cao cân đối (thường gọi là lồng phóng hoặc lồng đấu). Giới chơi chuyên nghiệp luôn ưu tiên lồng dáng quả đào hoặc lồng tròn. Cấu trúc này tối ưu hóa không gian cho chim bay nhảy tự do, thoải mái xòe cánh hót đấu mà không lo bị va quệt làm cụt lông cánh hay xước lông đuôi.
Tre/Trúc già rừng: Là lựa chọn hàng đầu của nghệ nhân, lồng lên nước đỏ tự nhiên rất sang, nhẹ và mộc mạc. Nan tre phải được chuốt mịn, xử lý hấp sấy kỹ để chống mối mọt.
Inox (Thép không gỉ): Bền bỉ, siêu nhẹ, cực kỳ dễ vệ sinh cọ rửa và không rỉ sét, thích hợp cho anh em bận rộn.
⚠️ Lưu ý: Khoảng cách giữa các nan lồng phải đạt chuẩn khít vừa phải (khoảng 1 cm) để chim không thể chui đầu ra ngoài gây kẹt đầu, tổn thương họa mắt.
Cầu lồng: Nên chọn cầu rễ cây, cầu gốc trúc hoặc cầu gỗ có khía chạm khắc nhẹ giúp chim bám chắc chân khi sàn cầu và hỗ trợ mài móng tự nhiên, tránh móng mọc quá dài gây đè ngón.
Cóng ăn/uống: Chọn cóng sứ hoặc nhựa cao cấp dáng khum, có thành chống vẩy để tránh chim làm ướt cám gây mốc.
Áo lồng: Chuẩn bị áo lồng chất vải dày vừa phải để điều tiết ánh sáng, chắn gió lùa và tạo không gian tĩnh khi chim nghỉ ngơi hoặc lúc cần ủ lửa.
Lồng Chim Thúy Tuấn Cao Cấp | Lồng Chim Cao Cấp
Tổng hợp các mẫu lồng chim đẹp, chất liệu tre già, inox chuẩn kích thước, giúp chim thoải mái sàn cầu, giữ phom dáng đẹp.
5. Giá chim vành khuyên
Giá trị của một chú khuyên không cố định mà biến thiên rất lớn dựa vào độ thuần (bổi, chuyền, thuần giàn), chất giọng (chuyện to, bắn líu), vùng miền (khuyên Huế, khuyên miền Bắc, khuyên Nam) và tố chất thi đấu.
Bảng giá thị trường chim Vành Khuyên
Dưới đây là bảng tổng hợp giá sàn giao dịch chim Vành Khuyên thực tế tại các cội chim và chợ sinh vật cảnh ba miền (Hà Nội, Huế, TP. Hồ Chí Minh) để anh em tham khảo, tránh bị mua hớ:
| Phân loại & Độ tuổi | Đặc điểm trạng thái | Vùng miền phổ biến | Giá tham khảo (VNĐ) |
|---|---|---|---|
| Khuyên bổi / Khuyên mộc | Chim già rừng mới bẫy, còn nhát, chưa vào cám cứng. | Huế, Miền Bắc | 200.000 - 400.000 / con |
| Khuyên chuyền tơ | Chim non dưới 3 tháng tuổi, dễ thuần, mỏ vàng, nhanh mến chủ. | Toàn quốc | 150.000 - 350.000 / con |
| Khuyên mồi mái | Chim lớn thuần, chuyên dùng tiếng "tách" để xùy kích lửa chim trống. | TP. HCM, Hà Nội | 200.000 - 500.000 / con |
| Khuyên thuần cứng (Mùa 2) | Chim nuôi lồng được 2 mùa, dạn người, họa đẹp, bắt đầu bắn líu. | Hà Nội, TP. HCM | 600.000 - 750.000 / con |
| Bộ Khuyên chiến (Siêng líu) | Chim 2 mùa trở lên, siêng líu giọng lớn, không tật lỗi, kèm phụ kiện. | Hà Nội, TP. HCM | 3.000.000 - 5.500.000 / bộ |
Kinh nghiệm mua chim Khuyên hót đấu
Là một người từng đi mua và sàng lọc hàng trăm con khuyên mộc cũng như khuyên đấu giàn, tôi đúc rút ra 3 quy tắc vàng giúp anh em không bao giờ bị "hớ" khi xuống tiền:
- Ưu tiên kiểm tra lỗi: Chim rẻ đến mấy mà bị các lỗi như lộn cầu, ngoái cổ, bu nan, rụng móng, ngước mắt thì tuyệt đối không mua. Chim lỗi khi lên giàn sẽ mất điểm và rất khó sửa.
- Thẩm âm đường líu: Với phân khúc chim từ 400.000 đ trở lên, hãy yêu cầu chủ chim cho xem clip chim đi chuyện to hoặc trực tiếp đứng xem chim bắn líu. Những con sở hữu giọng líu đanh, gắt, có nhịp dài luôn có giá trị giữ giá tốt hơn.
- Cân nhắc combo chim kèm lồng: Nhiều tin rao bán giá 300.000 đ - 500.000 đ thường đã bao gồm cả lồng nuôi, lồng bẫy (lụp) hoặc cóng. Hãy tính toán trừ khấu hao tiền lồng để biết chính xác giá trị thực của cốt chim bên trong.
Cách phòng và chữa bệnh cho chim vành khuyên
Nguyên tắc và cách phòng và chữa bệnh cho chim vành khuyên là một trong những kiến thức quan trọng mà bất cứ người nuôi chim vành khuyên nào cũng cần phải nắm rõ. Biết cách phòng chữa bệnh cho chim vành khuyên sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc nâng cao chất lượng đời sống cho chim cưng của mình. Đồng thời, giảm thiểu các rủi ro xấu, giảm thiểu chi phí chữa trị cho chim vành khuyên. Bài viết này chúng tôi sẽ tổng hợp lại các nguyên tắc và cách phòng chữa những bệnh thường gặp ở chim vành khuyên, ghi chú ngay nhé!

Nuôi chim vành khuyên mặc dù không cần quá nhiều kỹ thuật, tuy nhiên, việc chăm sóc chúng cần đảm bảo các nguyên tắc sau:
Về thuốc trị bệnh cho chim
Hầu hết các loại thuốc chữa bệnh cho gia cầm được bán hiện nay trên thị trường đều có thể sử dụng để chữa bệnh cho chim vành khuyên. Bao gồm:
- Các loại kháng sinh phổ rộng: Thường dùng để chữa một số bệnh thường gặp ở gà, vịt cũng có thể cân nhắc ứng dụng chữa bệnh cho chim vành khuyên.
- Một số loại thuốc đặc trị các bệnh như tụ huyết trùng, bạch hầu,... cũng có thể là lựa chọn tốt để sử dụng cho chim vành khuyên khi chúng gặp phải loại bệnh tương tự.
- Các thuốc hỗ trợ khôi phục sức khỏe cho gia cầm, thuốc tăng cường đề kháng cũng có thể cho chim vành khuyên uống với liều dùng phù hợp.
Về điều kiện nuôi
- Trong điều kiện nuôi kiểng, phương án cho chim vành khuyên uống thuốc thường được các chủ nuôi sử dụng.
- Trong điều kiện nuôi kinh doanh, nuôi với số lượng nhiều thì cần trang bị đầy đủ kiến thức, dụng cụ y tế cần thiết để có thể chữa trị kịp thời, phòng tránh lây lan bệnh cho những chú chim vành khuyên khỏe mạnh khác.
Nguyên tắc áp dụng
Trong quá trình chủ nuôi phòng, chữa bệnh cho chim vành khuyên cần áp dụng các nguyên tắc sau:
- Thuốc kháng sinh phổ rộng chỉ có khả năng đặc trị một số loại bệnh nhất định. Các loại bệnh khác chủ yếu chỉ có tác dụng phòng ngừa, vì thế cần xem xét kỹ để ứng dụng không nên quá phụ thuộc vào 1 loại thuốc.
- Lưu ý đến thể trọng của chim vành khuyên để cân nhắc liều lượng thuốc sử dụng một cách hợp lý, tránh dùng quá liều gây ngộ độc, sốc thuốc cho chim vành khuyên.
- Cần theo dõi tình trạng và diễn biến bệnh của chim vành khuyên để có thể đưa ra quyết định có dùng thuốc tiếp hay thay đổi phương pháp điều trị cho chim. Nếu thấy chim vành khuyên có những dấu hiệu phản ứng khác lạ thì nên đưa đi thú y ngay.
- Trong điều kiện nuôi nhiều, từ 2 chim vành khuyên trở lên, nếu 1 con bị bệnh cần cách ly điều trị ngay tránh lây lan cho chim vành khuyên còn khỏe.
- Chim vành khuyên chữa bệnh cần không gian yên tĩnh, nên nhốt riêng và trùm áo lồng cho chim được dưỡng bệnh.
Các loại bệnh thường gặp ở chim vành khuyên
Chim vành khuyên dễ gặp phải nhiều loại bệnh khác nhau. Trong đó, những bệnh thường gặp ở chim vành khuyên chủ nuôi cần chú ý có thể kể đến như là:
Viêm tuyến nhờn
Tuyến nhờn là nơi tiết ra các dịch nhờn giúp chim vành khuyên có thể vệ sinh, làm mượt lông vũ. Đây cũng là nơi thường dễ bị thương gây nhiễm trùng. Khi viêm tuyến nhờn, chim vành khuyên thường tỏ ra mệt mỏi, lông kém đẹp, rụng lông, biếng ăn. Nặng hơn là sưng tấy tuyến nhờn, tuyến nhờn mưng mủ.
=> Cách chữa trị:
- Khử trùng tuyến nhờn bằng cồn iot.
- Dùng kim đã tiệt trùng đâm thủng ổ mưng mủ và bóp sạch mủ, vệ sinh cẩn thận.
- Bôi bột cồn iot thêm 1 lần sau khi làm xong để đảm bảo vệ sinh.
Các bệnh về chân ở chim vành khuyên
Để ngăn chặn, phòng chống các bệnh về chân cho chim vành khuyên nên chọn loại chuồng nuôi có không gian tốt cho chim hoạt động, bố trí phụ kiện phù hợp để tránh va vướng vào chân chim khi chúng bay nhảy. Chuồng trại cần vệ sinh sạch sẽ, khử trùng định kỳ.
=> Chim vành khuyên bị bệnh về chân có thể dùng thuốc tím 0.1% hoặc dùng nước muối sinh lý để rửa sạch vết thương. Sau đó, bôi cồn iot và các loại thuốc chống nhiễm trùng cho chim.
Ký sinh trùng tấn công
Lồng nuôi chim vành khuyên nếu không được vệ sinh tốt chim thường sẽ dễ mắc các bệnh do ký sinh trùng gây ra. Chúng thường tấn công vào mắt, bám vào lông da của chim gây nên nhiều bệnh về da, rụng lông, đau mắt. Biện pháp phòng ngừa tốt nhất là thường xuyên dọn vệ sinh lồng, sát trùng khử khuẩn định kỳ.
Chim vành khuyên bị nhiễm ký sinh trùng có thể chữa bằng cách pha hỗn hợp nước với vài giọt dầu hỏa rắc vào lông. Đồng thời, dùng bột băng phiến 20% xoa nhẹ lên lông chim để diệt ký sinh trùng.
Cảm lạnh và viêm phổi
Đây cũng là một bệnh thường gặp ở chim vành khuyên, xuất hiện vào những lúc thời tiết có sự thay đổi như chuyển sang mùa mưa ẩm ướt, mùa đông khô lạnh,.... Biểu hiện của chim vành khuyên nhiễm lạnh và viêm phổi là lông vũ tả tơi, thở khò khè, chảy nước mũi, run lẩy bẩy,....
Để phòng cảm lạnh và viêm phổi cho chim vành khuyên cần đặt lồng chim ở nơi thích hợp, kín gió, hạn chế mưa tạt. Áo lồng cũng là món phụ kiện hỗ trợ tốt việc chắn gió che mưa cho lồng chim vành khuyên. Nếu chim không may bị nhiễm lạnh, bạn cũng có thể sơ cứu nhanh bằng cách sưởi ấm cho chim, thấm dầu lau đi nước mũi. Đồng thời, pha loãng nước đường cùng tetraxilin cho chim uống 2 lần/ngày.
Bệnh dạ dày và đường ruột
Chim vành khuyên cũng rất dễ mắc phải các bệnh về dạ dày nếu chủ nuôi không xây dựng cho chim chế độ ăn an toàn, lành mạnh. Bệnh có thể phát sinh bởi nguồn thức ăn không đảm bảo, thức ăn ôi thiu, thức ăn không đúng với thể trạng của chim, thức ăn quá khô ít nước dẫn đến viêm dạ dày,....
Cách tốt nhất là bạn nên có kiến thức cơ bản về chế độ dinh dưỡng cho chim. Chọn lựa đúng loại thức ăn dành cho loài chim vành khuyên mà bạn đang nuôi. Bạn có thể liên hệ đến các cửa hàng thú y, cửa hàng chim vành khuyên để được hỗ trợ tư vấn về chế độ ăn và loại thức ăn phù hợp.
Trên đây là những chia sẻ về nguyên tắc/cách phòng và chữa bệnh cho chim vành khuyên. Hy vọng những thông tin mà chúng tôi mang lại sẽ giúp các bạn có thêm kinh nghiệm để nuôi dưỡng và chăm sóc chim quý của mình. Theo dõi website Thúy Tuấn để được cập nhật thêm nhiều bài viết hay hữu ích khác nữa nhé!
Cửa hàng Chim Cảnh và phụ kiện Thúy Tuấn
- Địa chỉ: 27, Hàn Thuyên, Phường Phạm Đình Hổ, Quận Hai Bà Trưng, Thành phố Hà Nội, Hà Nội, Vietnam
- Hotline: 0903478099 (Mr. Tuấn) - 0906173686 (Mrs. Thúy)
- Email: camchimthuytuan@gmail.com
- Facebook: https://www.facebook.com/camchimthuytuan


